به گزارش مطلع الفجر ،این روزها اگر گذرت به دشت‌های سبز و طلایی گیلانغرب بیفتد، عطر مست‌کننده شالی تازه، تو را از دور به مهمانی برداشت دعوت می‌کند؛ خوشه‌های سنگین و خمیده برنج، زیر آفتاب ملایم پاییزی برق می‌زنند و شالی‌کاران، خسته اما امیدوار، حاصل یک سال تلاش خود را درو می‌کنند. فصل برداشت برنج در این شهرستان از ۱۵ مهرماه آغاز شده و تا یک ماه ادامه دارد؛ فصلی که برای گیلانغرب فقط یک فصل زراعی نیست، بلکه جشنواره‌ای از عطر، برکت و زندگی است.
امسال۵۰۰ هکتار از زمین‌های زراعی شهرستان گیلانغربزیر کشت برنج رفته است. مزارعی که از دور، مثل فرش‌های سبز و طلایی، دشت را پوشانده‌اند و نوید یک برداشت خوب را می‌دهند. بر اساس اعلام کارشناسان جهاد کشاورزی، پیش‌بینی می‌شود امسال از هر هکتار به‌طور میانگین۴ تن شلتوکبرداشت شود که پس از خشک شدن و رفتن زیر تیغ شالی‌کوبی‌ها،۳ تن تا ۳ تن و ۲۰۰ کیلوگرم برنج سفید و خالصاز آن به دست می‌آید؛ عملکردی قابل‌قبول که نشان از حاصلخیزی خاک و تجربه بالای کشاورزان این دیار دارد.
اقلیمی که به برنج «عطر» می‌دهد
راز کیفیت برنج گیلانغرب را باید در اقلیم استثنایی آن جست‌وجو کرد. خاک حاصلخیز و آبرفتی دشت‌های گیلانغرب و گواور، تابش کافی و به‌موقع آفتاب، اختلاف دمای شب و روز در طول دوره رشد، رطوبت متعادل و دسترسی به آب رودخانه‌ها، دست به دست هم داده‌اند تا شرایطی مساعد و کم‌نظیر برای کشت برنج در غرب استان کرمانشاه فراهم شود.
نتیجه این موهبت طبیعی، برنجی است که زبانزد خاص و عام است. عمده برنج کشت‌شده در گیلانغرب از ارقام مرغوب و معطرعنبربو و طارماست؛ برنج‌هایی که دانه‌های کشیده و مجلسی دارند، خوب قد می‌کشند، خوب عطر می‌اندازند و با ذائقه مردم غرب کشور کاملاً آشنا هستند. به گفته شالی‌کاران قدیمی، برنج عنبربوی گیلانغرب به‌خاطر عطر طبیعی و طعم خانگی‌اش، مشتری ثابت دارد و خیلی‌ها از شهرهای اطراف، مستقیم سر مزرعه می‌آیند تا برنج سال خود را بخرند.
پنج قلب تپنده در کنار شالیزارها
برداشت، پایان کار نیست؛ تازه هنر اصلی از آن‌جا شروع می‌شود که شلتوک تازه، بی‌درنگ و اصولی به برنج سفید تبدیل شود. خوشبختانه گیلانغرب در این زمینه دست پر است. این شهرستاندارای ۵ کارخانه فعال شالی‌کوبیاست که مثل پنج قلب تپنده، در کنار شالیزارها می‌تپند.
این کارخانه‌ها نه‌تنها شلتوک کشاورزان گیلانغربی را فرآوری می‌کنند، بلکه بار شالی‌کاران شهرستان‌های همسایهقصرشیرین و سرپل‌ذهابرا هم به دوش می‌کشند. خدمتی منطقه‌ای که باعث شده شلتوک، خام و ارزان از دست کشاورز خارج نشود، ضایعات برنج به حداقل برسد و برنجی سالم، یکدست و باکیفیت به بازار برسد. فعالان این حوزه می‌گویند اگر این حلقه فرآوری نبود، بخش زیادی از سود برنج به جیب دلالان می‌رفت.
سایه تنش آبی بر طلای معطر
اما این قاب زیبا، یک نیمه نگران‌کننده هم دارد. با وجود آن‌که همه شرایط اقلیمی و محیطی برای یک برداشت پررونق و اقتصادی مهیاست،تنش‌های آبی سال‌های اخیر، نفس شالیزارها را به شماره انداخته است. کاهش نزولات جوی، افت منابع آبی و محدودیت‌های تخصیص آب، سبب شده سطح زیر کشت برنج در گیلانغرب نسبت به سال‌های اوج خود کاهش یابد.
کشاورزان می‌گویند: «آب باشد، ما خاک را طلا می‌کنیم.» آن‌ها چشم‌انتظار حمایت جدی‌تر برای لایروبی کانال‌ها، تجهیز و نوسازی مزارع، توسعه آبیاری نوین و ترویج ارقام کم‌آب‌بر هستند تا این میراث معطر، در دشت گیلانغرب زنده بماند و دوباره گسترش یابد.
کشاورزی؛ ستون اقتصاد گیلانغرب
شهرستان گیلانغرب در غرب استان کرمانشاه، با دو بخش مرکزی و گواور،۴۱ هزار هکتار اراضی کشاورزی و باغیدارد و سالانه حدود۱۰۰ هزار تن انواع محصولات کشاورزی و دامیدر آن تولید و روانه بازار مصرف می‌شود. از گندم و ذرت تا باغ‌ها و دامداری، اما در میان همه این‌ها، برنج جایگاه دیگری دارد؛ محصولی که هم سفره مردم را معطر می‌کند و هم چرخ اقتصاد روستاها، کارخانه‌های شالی‌کوبی، حمل‌ونقل و بازار را می‌چرخاند.
حالا با ادامه برداشت تا اواسط آبان‌ماه، پیش‌بینی می‌شود بیش از هزار و پانصد تن برنج سفید و مرغوب از شالیزارهای گیلانغرب راهی بازار شود؛ برنجی که عطرش، قصه خاک حاصلخیز، آب زلال، آفتاب غرب و دست‌های پینه‌بسته مردمانی است که هنوز به زمین وفادار مانده‌اند.
عکاس خبری :حامد رضایی